Varlık kuramlı kişisel İnternet kavramı, Anlamsal Ağ (semantic web) ile ilgili makalede teknik detayına çokça bulaşmadan incelenmiş, tünelin sonundaki ışığın ise Bulut Bilişimden geldiğinden bahsedilmişti. Bu yazıda ise yine teknik detayda kaybolmadan Bulut Bilişim’in ne olduğuna dair genel bir çerçeve çiziliyor olacak.

Bilişim hizmetleri hangi sektör özelinde sunuluyor olursa olsun, bu yaşanan geçiş döneminden sonra geliştirilecek her türlü hizmetin temeli olacak olan Bulut Bilişim nedir ve bu konuda hangi bakış açısının vizyonumuza katkısı nasıl değerlendirilmelidir? İşte size kavramsal bir kaç ipucu…

Bulut Bilişim ( Cloud Computing ) Internet Teknolojisi üzerinden uzak kaynak kullanımlı “yeni” bir tüketim modeli olarak tanımlanabilir. Ürün olarak satın alma ile sahip olunan (işletim sistemi lisansları, uygulama yazılım lisansları, internet data paketleri, network altyapıları, bilgi işlem merkezi donanımları, harddiskler, sunucular…vb.) bilişim adına akla gelen herşeyin ihtiyaç kadarının satın alma yerine kiralanabildiği ve/veya kullanıldığı oranda bedelinin ödendiği servis hizmetlerinden oluşan yeni bir model. Yeni olarak tanımlanmasının asıl sebebi ise, hayatımıza giren Internet kadar etkili ve farklı bir sosyal dönüşüme sebebiyet verecek olmasıdır. En temelde sadece teknolojinin entegrasyonundan doğan yeni iş modelleri, iş yapış tarzları dahi yeni ürünlerin ve böylece yeni arz / talep dengelerinin oluşmasına, yeni ihtiyaçların belirmesine ve sektör alt kırılımlarının oluşmasına yol açacaktır.

Bilgisayar+Cep telefonu+Tablet… hangi istemci yola çıkış noktamız olursa olsun, en basitinden bir internet sayfasını görüntülemek için ışık hızlarında yolculuk eden veri paketlerinin varlığından ve seyahat ettikleri güzergahlardan haberdar değilizdir. Browser’a girdiğimiz adresin bilgisayarımızın donanımlarına bu uygulamayı anlamlı kılacak işletim sistemi platformu vasıtasıyla makine diline çevrilmesi, internet protokolleri ile adres bilgilerinin veri paketine işlendikten sonra servis sağlayıcımızın bölge santraline doğru modemimiz üzerinden uğurlanması süreci bizi son kullanıcı olarak pek ilgilendirmez. Şimdiye kadar da istemciler ile sunucuların iletişimi esnasında routerlar arasında kalan alan dışında, Bulut terimini hiç kullanmadık. Tanımsız kalmaması için de bu bölgeye Internet Bulutu ismini verdik.

Gündemimizi önümüzdeki uzun yıllar boyunca meşgul edecek olan Bulut Bilişim, gerçekte bu tanımdan epey farklı bir kavram olarak çıkıyor karşımıza. Şu ana kadar ürün olarak sahip olunan hizmetlerin servis yapısında kiralanması mantığı Bulut Bilişimin ilk belirgin özellikleri arasında yer alıyor. İlk belirgin özellik olarak belirtilmesinin sebebi ise, henüz normları oluşmamış olan ve deyim yerindeyse sürekli gelişen bu canlı teknolojik yapının gereksinimler doğrultusunda nihai şeklini zamanla alacağı kanaatinden geliyor. Zira bu yazının hazırlandığı sırada dahi Bulut Bilişimin tanımı yapılan çalışmalar ve gerçekleştirilen projeler vasıtasıyla şekillenmeye devam ediyor. Uzunca bir süre bu gelişimin devam edeceği büyük ölçekli yapılan alt yapı yatırımları sebebiyle aşikar.

Mevcut bilişim teknolojimizi Donanım, Platform, Yazılım ve Altyapı olarak bileşenlerine ayırdığımızda, bu bileşenlerde yeni model dahilinde kiralanacak servis hizmetleri Bulut Bilişimin de çatısını oluşturuyor. Örnek ile ürün yapısının servis edilmesine açıklık getirmeye çalışalım. Şimdiye kadar Donanım bileşeninin uzaktaki bir bölgede tutulan Sunucu ve Harddisk olarak uygulamalarına aşinayız. Web Servislerini ve/veya CRM yazılımımızı çeşitli hizmet anlaşmaları şartları ile dışarıdan edinmeyi bildik. Şimdi sırada bu ilk geçiş dönemi sonrası, verimlilikleri ve kapasitesi artan Servis Sağlayıcısı altyapı hizmetlerini diğer bileşenlere de yaymaya geldi. Platform ve Yazılım yüklerinin uzaktaki bilgi işlem merkezlerinde taşındığı, ihtiyacımızdan fazlasına sahip olduğumuz donanımlarımızdan arınarak kurulum ve bakım gibi temel ihtiyaçlarını belirlediğimiz ilgili Bulut Servisi sağlayıcımızdan hizmet olarak edindiğimiz, geliştirdiğimiz bir projede müşterilerimize hizmet olarak sunabileceğimiz -ölçeklenebilir- Altyapılar kiralama imkanına kavuşacağımız bir dönemin tüm rutinlerimizi de değiştireceği bir dönemden bahsediyoruz.

“Bulut Bilişim ile birlikte Platform olarak sahip olduğumuz ve donanımımız üzerinde çalışan İşletim Sistemimizin bütünleşik bir yapıya kavuşacağını düşünebiliriz. İstemci olarak internet üzerindeki hareketlerimizde İşletim Sistemi Platformumuz üzerinde çalışan kapsamlı Yazılımlara ihtiyacımız kalmaz ise, sizce İşletim Sistemine gereksinimiz hangi boyutlara küçülür? Basitçe, bir ofis yazılımının performansını sabit ve yüksek kılmak için harddiskimiz üzerine bilgiyi dağıtan ve yine toparlayan, donanım kaynaklarının işlem yoğunluğuna göre verimli kullanımını organize eden işletim sistemi, biz verileri Bulut Bilişim ile İnternet üzerinden alıp gönderirken, yaptığımız işlem dışarıda bir harddiskte bulunup uzaktaki bir sunucu tarafından gerçekleştirilirken şu anki görevleri ile kıyaslandığında ne kadar büyük bir öneme sahip olacaktır?”

Kulağa bilim kurgu gibi geleceğinin farkındayım ama işin aslı “Bulut Bilişim bir anlamda internet altyapısının bir anakartın veriyolu ağına dönüştürülmesidir”.

Bu bağlamda, bir veri paketinin Bulut Bilişimde daha farklı metodolojiler ile işlenmesi gerekmektedir. Siz metninizi bilgisayarınızın klavyesinde girerken toplu veri paketleri halinde ve/veya altyapının kapasite gelişimine uygun olarak ta gerçek zamanlı dışarıdaki harddiske kaydede bileceksiniz. Yapacağınız bu işlemlerde de edindiğiniz metin editör servisi karşılığında kullanım başına ve/veya lisans anlaşmanız üzerinden fiyatlandırmaya tabi olacaksınız.

Bazen ulaştığınız bir cevap daha fazla soruya yol açıyor. Şimdiye kadar bahse konu olan genel tanımlarda ve verilen en basit örneklendirmeler de pek çok eksik fark ettiğinizi ve bu eksikliklerin yeni sorulara sebep olduğunu tahmin ediyorum. Bulut Bilişim’in bu etkileşim ile şekillenecek canlı yapısında sorulacak her soru, aslında ayrı bir iş alanı yaratmayı da mümkün kılıyor. Bulut Bilişim konusunu, Zirvedeki Yalnızlık Bulut Bilişim olarak adlandırmamın sebebi, ister üretici, ister sağlayıcı ve isterse de uygulayıcı olsun tüm kullanıcılara yalnız başına hizmet verme arzusu hiç bir dönemde olmadığı kadar kuvvetli olacağı kanaatinden ileri geliyor.

Bulut Bilişime yatırım yapan bugün ki sektör paydaşlarından hiç birinin, geleceğe taşıyacağı tek bir kullanıcıyı dahi kaybetme lüksü yok. Ürün satışı ile oluşan pazar payı, Servis hizmeti kiralayarak daha fazla kullanıcıya küçük hacimler ile ulaşmayı ve büyümeyi hedefliyor.

Bulut Bilişim’in kavramsal tanımını karakteristik özellikler, katmanlar, mimari yapı ve dağıtım modellerine dair notlar düşmeden yapmış olduk. Bulut Bilişim terminolojisine dair bir kaç tanım belki konuyu ayrıştırarak tüme varım yapmak için faydalı olabilirdi. Lakin, en yetkin bilişim uzmanlarının dahi yetkinliklerini sil baştan kazanmak zorunda kalacağı bu dönemi heyecan ile karşılayalım.